Haryana ਦੇ ਝੋਨਾ ਕਿਸਾਨਾਂ ‘ਚ ਦਹਿਸ਼ਤ | ਫਿਰ ਸਰ ਚੁੱਕਿਆ ਫਿਜੀ ਵਾਇਰਸ, ਖੇਤੀ ਵਿਭਾਗ ਅਲਰਟ ‘ਤੇ
ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਝੋਨੇ ਵਾਲੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ‘ਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵਧ ਗਈ ਹੈ। ਝੋਨੇ ਦੀ ਫਸਲ ਲਈ ਖਤਰਨਾਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ “ਸਾਊਦਰਨ ਰਾਈਸ ਬਲੈਕ ਸਟ੍ਰੀਕਡ ਡਵਾਰਫ ਵਾਇਰਸ” ਯਾਨੀ ਫਿਜੀ ਵਾਇਰਸ ਨੇ ਫਿਰ ਦਸਤਕ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸ ਵਾਇਰਸ ਕਾਰਨ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਝੱਲਣਾ ਪਿਆ ਸੀ।
ਕਿਹੜੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ‘ਚ ਮਿਲੇ ਲੱਛਣ
ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨ ਭਲਾਈ ਵਿਭਾਗ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੈਥਲ, ਕਰਨਾਲ, ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ, ਅੰਬਾਲਾ ਅਤੇ ਯਮੁਨਾਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ‘ਚ ਫਿਜੀ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਲੱਛਣ ਮਿਲੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਇੰਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਫਸਲ ਪੁੱਟ ਕੇ ਦੁਬਾਰਾ ਬਿਜਾਈ ਕਰਨੀ ਪਈ।
ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਕੀਤੀ ਮੰਗ
ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਸੇਵ ਸਿੰਘ ਆਰੀਆ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬਰਬਾਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਤੁਰੰਤ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਉਪਾਅ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਜਾਣ।
ਖੇਤੀ ਮਾਹਿਰ ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ
ਚੌਧਰੀ ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਹਰਿਆਣਾ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਕੌਲ ਦੇ ਸਾਇੰਸਦਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਨੇ 25 ਪਿੰਡਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਕੇ ਖੇਤਾਂ ਦਾ ਜਾਇਜ਼ਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਚੌਧਰੀ ਚਰਨ ਸਿੰਘ ਹਾਊ ਦੇ ਖੇਤਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਡਾ. ਮੇਹਰ ਚੰਦ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 2022 ‘ਚ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ‘ਚ ਆਇਆ ਸੀ। ਫਿਰ 2025 ‘ਚ ਵੀ ਇਸ ਨੇ ਸਿਰ ਚੁੱਕਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਰਸਰੀ ਦੇ ਸਮੇਂ 10-15 ਪਿੰਡਾਂ ‘ਚੋਂ ਪੱਤਿਆਂ ਦੇ ਸੈਂਪਲ ਲਏ ਗਏ ਸਨ ਪਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਰਿਪੋਰਟ ਨੈਗੇਟਿਵ ਸੀ। ਹੁਣ ਟਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਿਰ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।ਐਂਟੋਮੋਲੋਜੀ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਸਾਇੰਸਦਾਨ ਡਾ. ਸੁਮਿਤ ਸੈਣੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਹਾਈਬ੍ਰਿਡ ਅਤੇ ਜੂਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੀਜੀ ਗਈ ਜਲਦੀ ਕਿਸਮ ਦੇ ਝੋਨੇ ‘ਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਇਰਸ ਕਾਰਨ ਪੌਦੇ ਦੀ ਵਾਧਾ ਰੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪੱਤੇ ਗੂੜ੍ਹੇ ਭੂਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੜ੍ਹਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੈਦਾਵਾਰ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਨਿਗਰਾਨੀ
ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪੂਰੇ ਸੂਬੇ ‘ਚ ਨਿਗਰਾਨੀ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਹਰ ਸੈਂਪਲ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਕੇ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।